Klachten aan schouder, elleboog of enkel: wat kunnen PRP en SVF doen?

Bij gewrichtsbehandeling met eigen bloed of vet denken de meeste mensen aan de knie. Toch hebben veel mensen in Nederland en België vooral last van een schouder die niet meer boven het hoofd komt, een elleboog die bij elke greep protesteert of een enkel die na een oude blessure stijf blijft. Dit artikel bespreekt hoe regeneratieve injecties bij die drie gewrichten worden ingezet, wat je kunt verwachten en wanneer een andere aanpak beter past.

Waarom schouder, elleboog en enkel anders zijn dan de knie

Over knieklachten is veel geschreven, maar de schouder, elleboog en enkel hebben elk hun eigen karakter.

De schouder is het meest beweeglijke gewricht van het lichaam. Die beweeglijkheid gaat ten koste van stabiliteit: het gewricht wordt vooral door spieren, pezen en een kapsel bij elkaar gehouden. Klachten ontstaan daardoor vaak door een combinatie van slijtage, overbelasting en irritatie van de weefsels rondom.

De elleboog is kleiner en wordt vooral belast door grijpen, draaien en tillen. Wie veel met de handen werkt, sport met een racket of jaren aan een toetsenbord zit, merkt dat vaak als eerste in de elleboog.

De enkel draagt bij elke stap het hele lichaamsgewicht. Een verzwikking die nooit goed is hersteld, kan jaren later leiden tot pijn, stijfheid en slijtage van het kraakbeen.

Gemeenschappelijk is dat ze in het dagelijks leven moeilijk te ontzien zijn. Je kunt een knie soms sparen door minder te lopen, maar een schouder heb je nodig om je aan te kleden, een elleboog om een kopje op te tillen en een enkel om naar de supermarkt te gaan. Dat maakt een behandeling zonder lange revalidatie voor veel mensen aantrekkelijk.

Hoe PRP en SVF werken

City Medical Centre in Moskou behandelt gewrichten met materiaal uit het eigen lichaam. De kliniek noemt de knie, heup, schouder, elleboog, enkel en de gewrichten van hand en pols.

Er zijn twee methoden. PRP staat voor plaatjesrijk plasma. Uit een kleine hoeveelheid van je eigen bloed wordt plasma met groeifactoren gehaald en in het gewricht gespoten. Dat kan ontstekingen helpen kalmeren en betere omstandigheden scheppen voor herstel van weefsel. PRP kan als kuur van injecties worden gegeven, los of in combinatie met SVF, en wordt vaak gebruikt bij lichte artrose.

SVF staat voor stromale vasculaire fractie: een mengsel van cellen die bij weefselherstel betrokken zijn. Het wordt gewonnen uit ongeveer 30 milliliter vetweefsel, dat onder plaatselijke verdoving via een prikje in de buik of de binnenkant van de dij wordt afgenomen, zonder hechtingen. Na bewerking in een centrifuge wordt het met plasma gemengd. SVF wordt gekozen als de veranderingen in het gewricht duidelijker zijn en een langduriger effect het doel is.

Elke injectie gebeurt onder echogeleiding. Bij de schouder, met zijn diepe ligging, en bij de enkel, met zijn kleine ruimtes, is precies kunnen zien waar de naald zit extra belangrijk.

Voor welke klachten het in aanmerking komt

De kliniek werkt met artritis, artrose, ontstekingsachtige gewrichtsaandoeningen en herstel na blessures en operaties. Vertaald naar de drie gewrichten:

Schouder: pijn bij het heffen van de arm, slijtage van het schoudergewricht of aanhoudende klachten na een blessure.

Elleboog: pijn en stijfheid door slijtage, of klachten die na een val of overbelasting niet zijn overgegaan.

Enkel: pijn en stijfheid na eerdere verzwikkingen of een breuk, en beginnende slijtage van het enkelgewricht.

De behandeling werkt volgens de kliniek het best in vroege en gematigde stadia. Bij vergevorderde slijtage zegt de arts eerlijk of een gewrichtsvervanging realistischer is.

Belangrijk: pijn in de schouder of elleboog komt niet altijd uit het gewricht zelf. Ook zenuwen of de nek kunnen klachten in de arm geven. De wervelkolom hoort niet bij de aandoeningen die de kliniek met deze methode behandelt. Een goede diagnose met beeldvorming komt dus altijd eerst.

Je kunt röntgenfoto's, een MRI of echo vooraf gratis laten beoordelen. Op de Nederlandstalige informatie over regeneratieve gewrichtszorg voor Rotterdammers staat hoe de methoden en de beoordeling werken.

Hoe de behandeldag en het vervolg verlopen

De hele procedure gebeurt op één dag. Je hebt geen krukken nodig en wordt niet opgenomen. Bij PRP wordt bloed afgenomen en bewerkt; bij SVF komt daar de kleine vetafname bij. Daarna volgt de injectie onder echogeleiding.

Na de behandeling volgen controles na één, drie en zes maanden. Het verloop dat de kliniek beschrijft, is meestal als volgt:
• de pijn neemt doorgaans in de eerste maand af;
• de beweeglijkheid verbetert gewoonlijk in ongeveer drie maanden;
• het volledige effect ontwikkelt zich meestal in ongeveer zes maanden.

Dat zijn gemiddelden en geen beloften. Hoe jouw gewricht reageert, hangt af van het stadium, je leeftijd en wat je zelf doet.

Juist bij de schouder is begeleide oefentherapie na de injectie vaak zinvol, om spieren en beweeglijkheid weer op te bouwen. Bespreek met je fysiotherapeut thuis hoe je dat oppakt, en geef de kliniek door welke oefeningen je al doet. Bij de elleboog en de enkel geldt hetzelfde: geleidelijk opbouwen werkt beter dan meteen weer volle belasting. Noteer in de eerste maanden hoe je pijn en beweeglijkheid zich ontwikkelen, zodat je bij de controles concrete informatie kunt geven.

Wanneer het niet de juiste keuze is

Een eerlijke beoordeling betekent ook weten wanneer PRP of SVF niet passend zijn. De kliniek noemt als contra-indicaties:
• kanker;
• zwangerschap en borstvoeding;
• stollingsstoornissen;
• acute infecties, ook in of rond het gewricht;
• een opflakkering van een ernstige chronische ziekte;
• ernstige hart-, nier- of leverziekten.

Tijdelijke redenen om uit te stellen zijn koorts, verkoudheid of griep en een ontstoken huid boven het gewricht. Bij artritis vervangen PRP en SVF geen zorg door een reumatoloog bij een systemische ziekte, en tijdens een actieve infectie of ernstige opvlamming wordt niet behandeld.

Prijzen voor gewrichtsbehandeling staan niet op de site; die worden bij het consult besproken. Het eerste consult en de beoordeling van je beelden zijn gratis, en een coördinator neemt contact op om het gesprek in te plannen. Vragen over reis en verblijf leg je aan die coördinator voor. Stuur bij je aanvraag meteen je meest recente beelden mee, met het verslag van de radioloog als je dat hebt. Hoe vollediger het dossier, hoe concreter het advies.